1926 Yılına Kadar Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde Ardahan Milletvekilleri
Ardahan, 1921 yılında mutasarrıflık statüsüne kavuşturulmasının ardından, Kars gibi Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde milletvekilleriyle temsil edilme hakkı kazanmıştır. Bu kapsamda Ardahan, iki yasama döneminde milletvekilleri seçerek TBMM’ye göndermiştir.
I. Yasama Dönemi (1920–1923)
Birinci yasama döneminde Ardahan’ı Hilmi Bey ve Osman Server Bey temsil etmiştir.
Hilmi Bey, 1885 yılında Şavşat’ta doğmuştur. Filibeli Mustafa Efendi’nin oğludur. Harbiye Mektebi’nden mezun olmuş, İttihat ve Terakki Cemiyeti’nde aktif görevler üstlenmiştir.
Osman Server Bey, tarihî Atabekler ailesine mensup olup 1886 yılında Ahıska’da doğmuştur. Yüksek öğrenim için Avrupa’ya gitmiş; Almanya’da ziraat, maden ve kadastro mühendisliği, Petersburg’da ise hukuk eğitimi almıştır. Millî İslam Şurası ve Güneybatı Kafkas Hükümeti’nin kuruluş süreçlerinde aktif roller üstlenmiştir. 1921 seçimlerinde Ardahan milletvekili olarak TBMM’ye girmiştir. 1923 yılından sonra özel kurumlarda mühendis olarak çalışmış, Atabek soyadını almıştır. 1962 yılında İzmir’de geçirdiği bir trafik kazası sonucu vefat etmiştir.
II. Yasama Dönemi (1923–1927)
1923 yılında başlayan ikinci yasama döneminde Ardahan, üç milletvekili ile Meclis’te temsil edilmiştir. Bu dönemde görev yapan milletvekillerinin tamamı asker kökenlidir. Ardahan’ı temsil eden milletvekilleri Halit Paşa, Talat Bey ve Tahsin Bey’dir.
Halit Paşa, Kars ve Ardahan’ın kurtuluşunda görev alan ordunun komutanıdır. Daha sonra Karsıalan soyadını almıştır. 1925 yılında TBMM’de uğradığı silahlı saldırı sonucu hayatını kaybetmiştir.
Talat Bey, 1922 yılında Ardahan Mutasarrıflığı görevine atanmış, ertesi yıl Ardahan milletvekili olarak TBMM’ye seçilmiştir. Sönmez soyadını almış olup 1950 yılında vefat etmiştir.
Tahsin Bey, I. Dünya Savaşı sırasında Rus işgaline kadar Erzurum Valiliği görevinde bulunmuştur. 1923 seçimlerinde Ardahan milletvekili olarak Meclis’e girmiştir. Kendisine Atatürk tarafından Üzer soyadı verilmiştir.
Ardahan’ın yeniden ilçe statüsüne düşürülmesiyle birlikte TBMM’de milletvekiliyle temsil edilmesi sona ermiştir.
Cumhuriyet Dönemi Sonrası
Ardahan, 1926 yılında Kars iline bağlı bir ilçe hâline getirilmiştir. 27 Mayıs 1992 tarihinde yeniden il statüsü kazanmasının ardından, Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde tekrar milletvekilleriyle temsil edilmeye başlanmıştır.
1992 Sonrası Ardahan Milletvekilleri
20. Dönem Milletvekilleri
-
İsmet Atalay
-
Saffet Kaya
21. Dönem Milletvekilleri
-
Faruk Demir
-
Saffet Kaya
22. Dönem Milletvekilleri
-
Kenan Altun
-
Ensar Öğüt
23. Dönem Milletvekilleri
-
Saffet Kaya
-
Ensar Öğüt